Ethereum Foundation (EF) đã thành lập một nhóm chuyên trách về hậu lượng tử (post-quantum – PQ) nhằm đẩy nhanh quá trình chuẩn bị của mạng lưới trước các mối đe dọa từ máy tính lượng tử. Nhà nghiên cứu cấp cao Justin Drake gọi đây là “ưu tiên chiến lược hàng đầu” trong một bài đăng trên X.
Nhóm mới sẽ do Thomas Coratger, kỹ sư mật mã tại Ethereum Foundation, dẫn dắt, với sự hỗ trợ từ Emile — một nhà mật mã học gắn liền với dự án leanVM của tổ chức. Drake mô tả leanVM, một máy ảo bằng chứng không kiến thức (zero-knowledge proof) tối giản, được tối ưu cho các chữ ký dựa trên hàm băm có khả năng chống lượng tử, là “nền tảng cốt lõi” trong chiến lược hậu lượng tử của Ethereum.
“Sau nhiều năm R&D âm thầm, ban lãnh đạo EF đã chính thức đưa bảo mật hậu lượng tử thành ưu tiên chiến lược hàng đầu,” Drake viết. “Giờ là năm 2026, tiến độ đang tăng tốc. Đã đến lúc chuyển sang PQ toàn diện.”
Ethereum Foundation cũng phân bổ nguồn tài chính đáng kể cho sáng kiến này, công bố giải thưởng Poseidon trị giá 1 triệu USD nhằm củng cố một hàm băm quan trọng trong các hệ thống bằng chứng không kiến thức của Ethereum. Khoản này bổ sung cho giải thưởng Proximity 1 triệu USD dành cho nghiên cứu mật mã hậu lượng tử quy mô rộng hơn, được công bố từ năm ngoái.
Ở mảng kỹ thuật, các mạng thử nghiệm đồng thuận hậu lượng tử đa client đã được triển khai. Lighthouse và Grandine đã vận hành các devnet PQ, trong khi Prysm được kỳ vọng sẽ sớm tham gia. Các buổi làm việc hai tuần một lần về giao dịch hậu lượng tử sẽ bắt đầu từ tháng tới, do nhà nghiên cứu Antonio Sanso dẫn dắt. Drake cũng đề cập đến các sáng kiến cộng đồng, bao gồm hội thảo kéo dài ba ngày vào tháng 10 và một phiên thảo luận trước thềm EthCC vào tháng 3.
Thông báo này được đưa ra trong bối cảnh ngành công nghiệp ngày càng chú trọng đến khả năng sẵn sàng trước rủi ro lượng tử. Hôm thứ Tư, Coinbase đã thành lập một hội đồng cố vấn độc lập để đánh giá các rủi ro lượng tử đối với mạng blockchain, với Drake là một trong các thành viên, cùng nhà mật mã học Dan Boneh (Đại học Stanford) và giáo sư Scott Aaronson (Đại học Texas).
Động thái này cũng nối tiếp bài viết ngày 12/1 của Vitalik Buterin về “walkaway test” — một khuôn khổ đánh giá liệu Ethereum có thể duy trì an toàn nếu các nhà phát triển cốt lõi rời đi. Buterin xem khả năng chống lượng tử là điều không thể thỏa hiệp và trước đây từng ước tính có 20% xác suất máy tính lượng tử đủ mạnh để phá vỡ hệ mật mã hiện tại sẽ xuất hiện trước năm 2030.
Tuần trước, chiến lược gia Christopher Wood của Jefferies đã loại bỏ tỷ trọng phân bổ 10% cho Bitcoin khỏi danh mục mô hình của mình, gọi điện toán lượng tử là rủi ro “mang tính sống còn”. Không giống Bitcoin — vốn có thể cần một đợt hard fork gây tranh cãi để nâng cấp lên cơ chế chống lượng tử — lộ trình account abstraction của Ethereum được cho là mang lại con đường chuyển đổi rõ ràng hơn.
- BlackRock đặt cược Ethereum làm “cổng” token hóa dù thị phần bị đe dọa
- Ethereum Foundation tái tập trung vào an ninh thay vì tốc độ, áp chuẩn 128-bit cho 2026
Vương Tiễn
